Seda Öztaş "Bir Şeftali Bin Şeftali" kitabını kritik etti.


Kitabın Adı: Bir Şeftali Bin Şeftali

Kitabın Yazarı: Samed Behrengi

Yayınevi: Can Çocuk

Yaş Grubu:9+ yaş

Anahtar Kavramlar:  Adalet, Vefalı Olmak, Sorumluluk Almak.

Ana Tema: Bir şeftali ağacının iki yoksul çocuğun vefasına karşılık adaletsizliğe karşı direnişi.

Samed Behrengi

Çocuk öyküleri ve masalları yazmış, masallar derlemiş, Azerbaycan Türkçesiyle Farsça arasında çeviriler yapmış İranlı bir yazar. Haziran 1939’da Tebriz’de doğdu. İran’ın Azerbaycan kesiminde on bir yıl köy köy dolaşarak öğretmenlik yaparken, bir yandan da Tebriz Üniversitesi’nde gece derslerine girerek İngiliz dili ve edebiyatı eğitimi gördü. Halkının toplumsal, ekonomik ve folklorik yapısını halkının içinde yaşayarak inceledi. Bu arada Azerbaycan ve İran halk edebiyatından derlemeler yaptı, masallar yazdı.

Bir Şeftali Bin Şeftali

Masalımızın baş kahramanlarından Ali ve Mehmet iki yoksul köy çocuğudur. Köyün sahibi köyün tüm verimli arazilerini kendisi satın almış; engebeli, çorak, susuz arazileri ise köylülere satmıştır. Bu verimli arazilerde yetişen meyvelerden sadece köyün sahibi faydalanmakta; köylüler, Ali ve Mehmet ise tüm bunlardan mahrum kalmaktadır. Bu bahçelerden birinde küçük bir şeftali ağacı bahçıvan ne kadar uğraşırsa uğraşsın yıllardır bir türlü meyve vermemektedir. İşte masalımızın bu kısmında Şeftali ağacımız konuşmak ister. Masalımızın geri kalanını şeftali ağacımızın kendisinden öğrenmekteyiz. Şeftali ağacımız küçük bir çekirdekten nasıl bir ağaca dönüştüğünü, neden yıllardır meyve vermediğini, küskünlüğünü, inatçılığını hepsini anlatır. Masalın sonunda öğreniriz ki şeftali ağacımızın meyve vermeyişi inatçılığından değil; Ali ve Mehmet’e olan vefasından, haksızlığa olan direnişindendir. Masalımızın sonu oldukça hüzünlü bitmektedir fakat çocuklarımıza vefalı olmayı, adaleti öğretmekte öyle ki yetişkinlere bile kendi değerlerini sorgulatmaktadır.

Hüzünlü bir masal olan Samed Behrengi’nin bu kitabı bize bir şeftali ağacının bir çekirdekten nasıl ağaca dönüştüğünü küçük  şeftali ağacını konuşturarak anlatmaktadır. Eğer çocuklar bir ağacın nasıl büyüdüğünü, toprağın altında küçüçük bir çekirdekken nasıl kocaman meyve veren bir ağaç olduğunu merak ediyorlarsa bu masal onlar için oldukça faydalı olacaktır. Şeftali ağacının büyümesi için günlerce emek veren, her türlü sorumluluğu almaktan çekinmeyen Ali ve Mehmet de çocuklar için olumlu rol modellerdir. Ayrıca kitap Samed Behrengi’nin kendi kültüründen de izler taşımaktadır. Köylerde dolaşarak öğretmenlik yapan Samed Behrengi yetişkinler ve çocuklara kendi kültüründe var olan ‘toplumsal adaletsizliği’ hüzünlü bir masalla anlatarak, toplumsal bir soruna da değinmektedir.

Kitabımız en baştan sonuna dek merak uyandırıcı, sade ve anlaşılır diliyle oldukça akıcıdır. Siyah-beyaz olan çizimleri de çocukların masalı hayal dünyalarında canlandırmaları açısından kitaba katkı sağlamıştır.

Eleştirel Düşünce:

Kitap çocuklara okutulmadan önce yetişkinlerin kendilerinin okuması daha iyi olacaktır. Çünkü vefa, adalet gibi değerleri tam anlamıyla bilmeyen bir çocuk için şeftali ağacının neden meyve vermediği anlaşılmayabilir. Yetişkin ve çocuk kitabı okuduktan sonra kitap üzerine mutlaka konuşulmalı, kitabın ana teması, anahtar kavramları üzerinde mutlaka durulmalıdır.

can_cocuk.jpg

Bu site’de yer alan bilgiler kaynak gösterilerek kullanılabilir. 
Eposta: info@aileakademisi.org  
Aile Akademisi© 2011
Tasarım:Baydar Bilişim